Từ khóa
#rime
51 bài viết liên quan đến chủ đề này.
Học Tạng ngữ để đọc kinh điển — Lộ trình thực tế từ người không biết gì
Tạng ngữ không khó hơn bất kỳ ngôn ngữ nào — nhưng cần chiến lược đúng. Bài viết trình bày lộ trình học Tạng ngữ thực tế dành riêng cho người Việt muốn đọc kinh điển Kim Cương Thừa: từ bảng chữ cái đến đọc được văn bản thực hành, kèm nguồn tài liệu cụ thể và thời gian ước tính.
MớiKim Cương Thừa trong thời đại số — Cơ hội, rủi ro và cách học Pháp lành mạnh trên Internet
Internet mang lại khả năng tiếp cận giáo lý Kim Cương Thừa chưa từng có: hàng nghìn bản dịch, video pháp thoại, cộng đồng toàn cầu. Nhưng cũng mang đến những rủi ro đặc thù — từ giáo lý sai truyền thừa, đến mất kết nối với Đạo sư thực, đến 'du lịch tâm linh' không có gốc rễ. Bài viết này phân tích cả hai mặt và đề xuất cách thực hành khôn ngoan trong môi trường số.
MớiKhủng hoảng khí hậu và Kim Cương Thừa — Trách nhiệm môi trường qua lăng kính Phật giáo
Phật giáo Kim Cương Thừa có giáo lý gì về mối quan hệ giữa con người và môi trường? Từ quan niệm về tính tương thuộc (interdependence), đến truyền thống bảo vệ thiên nhiên ở Tây Tạng, đến tiếng nói của Đức Đạt-lai Lạt-ma 14 về biến đổi khí hậu — bài viết khám phá đóng góp của Kim Cương Thừa cho đối thoại toàn cầu về khủng hoảng sinh thái, và ý nghĩa thực tiễn cho hành giả hiện đại.
MớiLịch Phật giáo Tây Tạng — Các ngày lễ thiêng liêng và ý nghĩa thực hành
Lịch Phật giáo Tây Tạng là khung thời gian thiêng liêng hướng dẫn thực hành quanh năm. Từ Losar (Tết Tây Tạng), Saga Dawa (tháng thiêng Phật Đản), đến các Düchen (ngày lễ lớn) của tứ sự Phật — mỗi ngày có ý nghĩa đặc biệt để tăng cường công đức và thực hành. Hướng dẫn đầy đủ về lịch và cách hành giả Việt có thể thực hành theo.
MớiKim Cương Thừa tại Việt Nam — Lịch sử, hiện trạng và triển vọng
Kim Cương Thừa không phải là ngoại lai với Việt Nam. Từ ảnh hưởng Mật tông qua con đường tơ lụa và từ Trung Hoa, đến làn sóng tiếp cận trực tiếp với Phật giáo Tây Tạng từ thập niên 1990, đây là câu chuyện của một truyền thống đang tìm lại mình trong lòng văn hóa Việt. Phân tích lịch sử, thực trạng hiện nay, những thách thức và cơ hội đặc thù cho người Việt.
MớiTiền Hành (Ngöndro) — Bốn thực hành nền tảng trước khi đi vào Kim Cương Thừa
Tiền Hành (Tạng: Ngöndro — sngon 'gro) là bốn thực hành nền tảng phải hoàn thành trước khi học các pháp Kim Cương Thừa cao hơn. Mỗi thực hành được thực hiện 100.000 lần: Quy y + phát Bồ-đề tâm, Kim Cương Tát Đỏa thanh tịnh, Cúng dường Mạn-đà-la, và Guru Yoga. Bài viết giải thích ý nghĩa sâu xa của từng thực hành, cách thực hành, thời gian cần thiết, và câu hỏi thường gặp về Tiền Hành.
MớiPhong trào Rime — Không phải giáo phái, mà là tâm hồn tích hợp năm truyền thừa
*Rime* (Tạng: *ris med* — 'không phái') không phải là một truyền thừa thứ năm, không phải một giáo phái mới, không phải syncretism (hỗn hợp tôn giáo). Đây là một *phong trào tâm hồn* khởi xướng từ Đông Tạng thế kỷ XIX, nhằm *bảo tồn và tôn vinh tất cả truyền thừa Phật giáo Tạng* — với nguyên tắc: học từ mọi truyền thừa mà không pha trộn, không thiên vị, không đứng trên.
Dilgo Khyentse Rinpoche – Sư Tử Pháp Tòa Của Thế Kỷ Hai Mươi
Dilgo Khyentse Rinpoche (1910-1991) là một trong những Đạo sư Kim Cương Thừa vĩ đại nhất thế kỷ 20 — kho tàng sống của truyền thừa Rime, thầy giáo của Đức Đạt-lai Lạt-ma, và người duy trì ngọn lửa Pháp Bảo Tây Tạng qua thảm họa xâm lăng.
Patrul Rinpoche – Đạo Sư Vô Gia Cư Của Đại Viên Mãn
Dza Patrul Rinpoche (1808-1887) là một trong những Đạo sư vĩ đại nhất của Ninh Mã thế kỷ 19 — người lang thang không nhà, từ chối danh vọng, sống như kẻ ăn xin trong khi truyền bá giáo lý Đại Viên Mãn sâu xa nhất với tác phẩm kinh điển Kunzang Lama'i Zhalung.
Shabkar Tsokdruk Rangdrol — Thiền Sư Thơ Ca và Tinh Thần Rime
Shabkar Tsokdruk Rangdrol (Tạng ngữ: *Zhabs dkar tshogs drug rang grol* — Bàn Chân Trắng, Tự Giải Phóng Sáu Giác Quan, 1781–1851) là một trong những thiền sư — thi sĩ vĩ đại nhất của Phật giáo Tây Tạng thế kỷ 19. Ông sống phần lớn cuộc đời như một ẩn sĩ lang thang, thiền định ở những nơi xa xôi nhất của Tây Tạng và Hi Mã Lạp Sơn, và để lại di sản thơ thiền — Pháp ngữ bằng thơ — phong phú nhất trong lịch sử Ninh Mã. Shabkar là biểu tượng của tinh thần Rime trước khi phong trào Rime chính thức hình thành.
Tangtong Gyalpo — Thánh Nhân Xây Cầu Sắt và Bậc Thầy Ngàn Tuổi
Tangtong Gyalpo (Tạng ngữ: *Thang stong rgyal po* — Vua Đồng Bằng Không Giới Hạn, khoảng 1361–1485 hay 1385–1509) là một trong những nhân vật huyền thoại và thực tế nhất của Phật giáo Tây Tạng — Terton vĩ đại, kỹ sư xây hàng trăm cầu sắt trên khắp Tây Tạng và Bhutan, người sáng lập Lhamo (*Lha mo* — Kịch Thần), và hành giả Kim Cương Thừa đạt thực chứng phi thường được nói là sống đến hơn 100 tuổi.
Jamyang Khyentse Wangpo — Người Sáng Lập Phong Trào Rime
Jamyang Khyentse Wangpo (Tạng ngữ: *'Jam dbyangs mkhyen brtse dbang po* — Ngài Nhạc Âm Trí Tuệ Uy Lực, 1820–1892) là một trong hai nhà lãnh đạo chính của Phong Trào Rime (*Ris med* — Không Phái) thế kỷ 19 — cùng với Jamgön Kongtrul Lodrö Thaye. Khyentse Wangpo là Terton vĩ đại, học giả uyên bác, và bậc thầy của bậc thầy — người truyền giáo pháp từ gần như tất cả các dòng truyền thừa Kim Cương Thừa và mở ra kỷ nguyên Rime như chúng ta biết ngày nay.
Jamgön Kongtrul Lodrö Thaye — Người Biên Soạn Kho Tàng Kim Cương Thừa
Jamgön Kongtrul Lodrö Thaye (Tạng ngữ: *'Jam mgon kong sprul blo gros mtha' yas* — Trí Tuệ Vô Hạn Bảo Hộ Văn Thù, 1813–1899) là học giả, thiền định gia, và biên soạn gia vĩ đại nhất trong lịch sử Kim Cương Thừa Tây Tạng — cùng Jamyang Khyentse Wangpo lãnh đạo Phong Trào Rime thế kỷ 19. *Năm Đại Kho Tàng* (*mDzod lnga*) của ông — gần 100 quyển — là tổng hợp toàn bộ giáo pháp Kim Cương Thừa chưa từng có trước hay sau.
Chokling Tersar: Kho Báu Mới của Chokgyur Lingpa
Chokling Tersar là dòng Terma quan trọng nhất thế kỷ XIX — kho báu giáo lý được Chokgyur Lingpa khai mở, được tất cả truyền thừa lớn của Tây Tạng tiếp nhận và thực hành.
Dzongsar Khyentse Rinpoche – Đạo sư và nhà làm phim Kim Cương Thừa
Tìm hiểu về Dzongsar Jamyang Khyentse Rinpoche – vị Đạo sư Kim Cương Thừa đương đại với phong cách giảng dạy độc đáo, các tổ chức hoằng pháp lớn và sự nghiệp điện ảnh quốc tế.
Jamyang Khyentse Wangpo – Người sáng lập phong trào Rimé và di sản vô giá
Jamyang Khyentse Wangpo (1820–1892) là người đồng sáng lập phong trào Rimé (Không Phái), nhà bách khoa tâm linh vĩ đại nhất thế kỷ XIX, người bảo tồn vô số truyền thừa đang đứng trước nguy cơ thất truyền.
Jamgon Kongtrul Lodro Thaye – Nhà bách khoa vĩ đại và Rinchen Terdzod
Jamgon Kongtrul (1813–1899) là người đồng sáng lập Rimé, tác giả của Năm Kho Tàng (Five Treasuries) đồ sộ, bảo tồn toàn bộ tinh hoa giáo pháp Kim Cương Thừa cho các thế hệ tương lai.
Bön – Truyền thừa bản địa Tây Tạng và vị trí trong Rimé
Bön là truyền thống tâm linh bản địa của Tây Tạng, có lịch sử hàng nghìn năm và hiện được Đức Đạt Lai Lạt Ma cùng phong trào Rimé chính thức công nhận như truyền thừa thứ năm của Phật giáo Tây Tạng.
Tu viện Bát-bang (Palpung) – Trung tâm Ca-diếp và quê hương phong trào Không phái
Tu viện Bát-bang (Palpung – dPal spungs) tại Kham là một trong những trung tâm trọng yếu nhất của truyền thừa Ca-diếp (Karma Kagyu), nơi Khâm-bố Quảng-định-tuệ (Jamgön Kongtrul Lodrö Thayé) biên soạn Năm Kho Báu vĩ đại, nơi nghệ thuật hội họa Karma Gardri được nuôi dưỡng, và là một trong những cội nguồn quan trọng nhất của phong trào Không phái (Rimé) thế kỷ XIX.
Ringu Tulku Rinpoche — Tinh Thần Rime và Mật Tông Quốc Tế
Tìm hiểu về Ringu Tulku Rinpoche, bậc thầy Rime người Tây Tạng, học giả Karma Kagyu, sáng lập Bodhicharya International và Rigul Trust, người đang tích cực xây dựng đối thoại liên tôn và truyền bá Kim Cương Thừa toàn cầu.
Hành Giả và Công Việc: Chánh Mạng Trong Thực Tế Việt Nam Hiện Đại
Chánh Mạng không phải danh sách nghề cấm — mà là nguyên tắc sống. Hành giả Kim Cương Thừa làm việc trong thời đại số như thế nào?
Jamgön Kongtrul và Phong Trào Rime — Không Phân Phái Tại Tây Tạng
Jamgön Kongtrul Lodrö Thayé (*'Jam mgon Kong sprul Blo gros mtha' yas*; 1813–1899) là một trong những nhân vật phi thường nhất của Phật giáo Tây Tạng thế kỷ 19 — học giả toàn năng, thiền giả vĩ đại, và người đồng sáng lập phong trào Rime (*Ri me* — Không Phân Phái) cùng với Jamyang Khyentse Wangpo và Chogyur Lingpa. Công trình biên soạn khổng lồ của ông là một trong những kỳ tích tri thức lớn nhất lịch sử Phật giáo.
Karmapa Đệ Thập Nhất Yeshe Dorje — Vị Karmapa thọ mạng ngắn nhất và bài học vô thường giữa thời tao loạn của Tây Tạng
Trong chuỗi 17 Karmapa nối nhau qua tám thế kỷ, Karmapa XI Yeshe Dorje (1676–1702) là vị thọ mạng ngắn nhất, chỉ vỏn vẹn 26 năm. Nhưng cuộc đời ngắn ngủi của ngài lại ẩn chứa bài học sâu xa về vô thường, về sự bền vững của truyền thừa qua những vị thầy gián tiếp, và về tinh thần Rime sớm giữa thời đại đầy biến động chính trị của Tây Tạng cuối thế kỷ 17.
Karmapa Đệ Thập Tứ Tegchok Dorje — Vị Karmapa của thời an tịnh trung thế kỷ 19 và người duy trì truyền thừa qua thay đổi xã hội
Sinh năm 1798 ở vùng đông Tibet, Tegchok Dorje (1798–1868) là vị Karmapa đảm nhận lãnh đạo Karma Kagyu trong gần 70 năm — *thọ mạng dài nhất trong các Karmapa thế kỷ 18-19*. Ngài chứng kiến sự khởi đầu của phong trào Rime do Jamgön Kongtrul và Jamyang Khyentse Wangpo dẫn đầu, và đóng góp quan trọng cho việc bảo tồn truyền thừa Karma Kagyu trước thời kỳ thay đổi lớn của Tibet.
Lobsang Gyatso — Đệ Ngũ Đạt Lai Lạt Ma và sự thiết lập quyền lực chính trị-tôn giáo Tibet
Lobsang Gyatso (1617–1682), Đệ Ngũ Đạt Lai Lạt Ma, được tôn xưng là 'Đại Đệ Ngũ' — vị Đạt Lai Lạt Ma đầu tiên thiết lập quyền lực chính trị-tôn giáo Tibet, xây dựng cung điện Potala biểu tượng và thực hiện tinh thần Rime hòa hợp các truyền thừa. Bài viết phân tích cuộc đời, công lao và bài học cho hành giả Việt về mô hình lãnh đạo Phật giáo trong xã hội thế tục.
Lopon Tenzin Namdak — Đại Đạo sư đương đại của Yungdrung Bön và sáng lập Triten Norbutse
Lopon Tenzin Namdak (sinh 1926) là vị Đại Đạo sư uyên thâm bậc nhất của truyền thừa Yungdrung Bön đương đại — người đã đưa Bön từ tình trạng gần tuyệt diệt sau 1959 trở thành một truyền thừa quốc tế được công nhận rộng rãi. Bài viết giới thiệu cuộc đời, công lao bảo tồn giáo pháp Bön qua hơn 70 năm, vai trò sáng lập Triten Norbutse tại Nepal, và bài học cho hành giả Việt về sự kiên trì bảo tồn truyền thống thiểu số.
Mahamudra và Dzogchen: Giống và Khác Nhau — Phân Tích Của Các Đại Sư
Câu hỏi kinh điển trong giới học giả: Đại Ấn và Đại Viên Mãn có phải cùng một giáo lý? Phân tích công bằng từ quan điểm nhiều truyền thừa.
Tu viện Menri — Trung tâm Yungdrung Bön đương đại tại Dolanji, Ấn Độ
Tu viện Menri là tu viện chính của truyền thừa Yungdrung Bön — được sáng lập tại Tsang Tibet năm 1405 và tái lập tại Dolanji, Himachal Pradesh, Ấn Độ năm 1967 sau khi tu viện gốc bị tàn phá. Bài viết giới thiệu lịch sử thành lập, vai trò bảo tồn truyền thống Bön qua các thế kỷ, hệ thống đào tạo Geshe Bön đương đại, các đời Menri Trizin, và bài học cho hành giả Việt về cách bảo tồn truyền thống thiểu số trong môi trường lưu vong.
Ngagpa — Truyền thống yogi tại gia tóc dài, áo trắng đỏ và bài học cho hành giả Việt
Ngagpa (sngags-pa) là truyền thống yogi-cư sĩ Mật Tông Tibet đặc biệt — không xuất gia, không cạo đầu, có gia đình và con cái, nhưng dành phần lớn đời thực hành các pháp Mật Tông cao cấp. Bài viết giới thiệu lịch sử, đặc điểm nhận biết (tóc dài tết, áo trắng và đỏ), các Đạo sư Ngagpa nổi tiếng, và bài học đặc biệt quan trọng cho hành giả tại gia Việt — vì cộng đồng Mật Tông Việt Nam phần lớn là cư sĩ tại gia.
Nyung Ne — Pháp tu trai giới Quán Thế Âm Thiên Thủ Thiên Nhãn cho hành giả tại gia
Nyung Ne là một trong những pháp tu phổ biến và được yêu thích nhất cho hành giả tại gia trong toàn bộ truyền thống Phật giáo Tibet — pháp trai giới hai ngày kết hợp Quy y Quán Thế Âm Thiên Thủ Thiên Nhãn, trì tụng chú đại bi, lễ lạy và thiền định. Bài viết hướng dẫn ý nghĩa, lịch sử, cấu trúc thực hành, và bài học cho hành giả Việt — đặc biệt nhấn mạnh tính khả thi của pháp tu này trong điều kiện hiện đại.
Phật Pháp Trong Gia Đình Việt Nam: Hành Giả Sống Và Chia Sẻ Như Thế Nào
Hành giả Kim Cương Thừa trong gia đình Việt — thách thức thực tế, nguyên tắc sống Pháp hàng ngày và cách dẫn dắt bằng gương sống.
Ringu Tulku Rinpoche — Bậc Thầy Rime và Cầu Nối Văn Hóa Đông-Tây
Ringu Tulku Rinpoche (sinh 1952) là một trong những bậc thầy Phật giáo Tây Tạng nổi bật nhất thế kỷ 21 — người hiếm hoi được đào tạo bởi các bậc thầy từ tất cả năm truyền thừa lớn và dành trọn cuộc đời giảng dạy theo tinh thần Rime (không phân biệt tông phái) tại phương Tây.
Sự Bảo Vệ Trong Mật Tông: Không Phải Ma Thuật, Mà Là Điều Gì?
Hộ pháp, mantra bảo vệ, dây đỏ cổ tay — Kim Cương Thừa giải thích cơ chế thực sự đằng sau các thực hành bảo vệ, tách biệt hoàn toàn với mê tín.
Tenzin Wangyal Rinpoche — Đại Đạo sư đưa Yungdrung Bön đến phương Tây và sáng lập Ligmincha
Tenzin Wangyal Rinpoche (sinh 1961) là vị Đại Đạo sư đương đại của Yungdrung Bön — người đã đưa giáo lý Bön đến phương Tây qua Ligmincha International và sáng tác hơn hai mươi tác phẩm tiếng Anh về Dzogchen Bön. Bài viết phân tích cuộc đời, công lao và bài học cho hành giả Việt về sự truyền bá tâm linh xuyên văn hóa.
Tonpa Shenrab Miwoche — Đức Phật của truyền thừa Bön và mô hình giác ngộ song hành với Đức Thích-ca Mâu-ni
Tonpa Shenrab Miwoche là vị 'Đức Phật' theo truyền thống Bön — truyền thừa cổ xưa của Tibet được Rime công nhận là một trong năm truyền thừa Phật giáo Tibet. Theo truyền thống Bön, ngài đã đạt Phật quả tại vương quốc Olmo Lungring và truyền bá giáo pháp Yungdrung Bön (Bön Vĩnh Viễn) đến Tibet. Bài viết giới thiệu cuộc đời theo tiểu sử Bön, phân tích so sánh với Đức Thích-ca Mâu-ni, ý nghĩa của truyền thừa Bön trong Phật giáo Tibet đương đại, và bài học cho hành giả Việt về tinh thần Rime.
Tu viện Katok (Kathok) — Cổ tự Nyingma vùng Đông Tibet và một trong Sáu Tu Viện Mẹ
Tu viện Katok (Kathok Dorje Den) sáng lập năm 1159 ở vùng Kham đông Tibet bởi Kadampa Deshek là một trong những trung tâm Nyingma cổ nhất còn tồn tại đến ngày nay. Trong gần 900 năm, Katok đã sản sinh hàng trăm vị tulku, bảo tồn các kho terma quan trọng và đào tạo nhiều bậc thầy lớn của Phật giáo Tibet hiện đại. Bài viết này giới thiệu lịch sử, kiến trúc, các vị tulku chính và ý nghĩa của Katok trong hệ thống Sáu Tu Viện Mẹ Nyingma cho hành giả Việt Nam.
Phong trào Rimé — Cuộc cải cách 'không phái' của thế kỷ 19 và bài học cho hành giả Việt đương đại
Phong trào Rimé (*ris med* — *không thiên vị*) ra đời tại Đông Tibet thế kỷ 19, do bốn vị tổ sư Jamyang Khyentse Wangpo, Jamgön Kongtrul Lodrö Tayé, Chokgyur Lingpa, và Mipham Rinpoche khởi xướng. Sau hai thế kỷ phân hóa giữa các trường phái Tibet, Rimé đã *bảo tồn các truyền thừa nhỏ sắp tuyệt diệt, hoàn thành các bộ kinh tổng hợp khổng lồ, và tái thiết lập tinh thần học hỏi giữa các phái*. Bài viết phân tích bối cảnh, bốn vị tổ sư, năm bộ tổng hợp lớn (Rinchen Terdzö, Damngak Dzö...), và bài học cho hành giả Việt giữa môi trường nhiều dòng truyền thừa khác nhau.
Rangtong và Shentong — Cuộc tranh luận lớn về Tánh Không trong Phật giáo Tây Tạng và ý nghĩa cho hành giả Kim Cương Thừa
Rangtong (*tánh không tự không*) và Shentong (*tánh không khác không*) là hai cách hiểu Tánh Không tồn tại song song trong Phật giáo Tây Tạng suốt 800 năm — không phải hai trường phái xung đột, mà hai *góc nhìn bổ sung* cùng dẫn đến giác ngộ. Bài viết phân tích nguồn gốc, đại diện chính (Sakya-Gelug bảo vệ Rangtong; Jonang-Kagyu-Nyingma giữ Shentong), điểm khác biệt cốt lõi, ba điểm hợp nhất theo Mipham Rinpoche, và cách hành giả Việt nên tiếp cận.
Đức Tai Situ Rinpoche thứ 12 (Pema Donyo Nyinje) — Đại sư Kagyu đương đại, Sherabling và sứ mệnh bảo tồn truyền thừa Karma Kagyu trong thế kỷ 21
Đức Tai Situ Rinpoche thứ 12 — Pema Donyo Nyinje Wangpo (1954–) — là một trong bốn vị nhiếp chính của truyền thừa Karma Kagyu, vị thầy chính của Karmapa thứ 17 Ogyen Trinley Dorje, và sáng lập tu viện Sherabling tại Bir, Ấn Độ. Bài viết phân tích tiểu sử, hệ thống tulku 12 đời từ thế kỷ 15, vai trò trong truyền thừa Kagyu sau Karmapa thứ 16, các đóng góp văn hoá-nghệ thuật, lập trường rõ ràng về vấn đề Karmapa, và ý nghĩa cho hành giả Việt Nam.
Dzongsar Khyentse Rinpoche — Đại sư Rimé đương đại, đạo diễn điện ảnh, và tiếng nói thẳng thắn nhất của Phật giáo Tây Tạng thế kỷ 21
Dzongsar Jamyang Khyentse Rinpoche (sinh 1961) là *hóa thân của Jamyang Khyentse Wangpo* (1820-1892, sáng lập phong trào Rimé) và là *cháu của Đức Dudjom Rinpoche*. Ông là một trong số rất ít đạo sư Tây Tạng đương đại *vừa được công nhận là tulku ba lần, vừa làm phim điện ảnh quốc tế (Cup, Travellers and Magicians), vừa viết sách bestseller (What Makes You Not a Buddhist)*. Ông được biết đến với *tiếng nói thẳng thắn nhất* về các vấn đề khó khăn trong Phật giáo Tibet đương đại — từ lạm dụng đạo sư đến giảng pháp công khai mà không 'làm đẹp' Phật giáo.
Kalu Rinpoche — Đại sư Shangpa Kagyu phục hưng và đem Mật Tông Tây Tạng đến phương Tây
Kalu Rinpoche (1905–1989) là một trong những đại sư Tibet quan trọng nhất thế kỷ 20 — vị thầy đã *phục hưng truyền thừa Shangpa Kagyu* gần như mất, dẫn đầu các đoàn truyền giáo Mật Tông sang phương Tây từ năm 1971, sáng lập hơn 50 trung tâm tại 20 quốc gia, và đặt nền móng cho *khóa nhập thất ba năm ba tháng ba ngày* phương Tây. Bài viết phân tích cuộc đời, chứng đắc tu khổ hạnh 12 năm trong động, vai trò trong Rimé phong trào, các tác phẩm, hệ thống nhập thất ba năm hiện đại, và bài học cho hành giả Việt về tu nhập thất nghiêm túc.
Lerab Lingpa (Tertön Sogyal) — Đạo sư của Đệ thập tam Đạt Lai Lạt Ma và terton vĩ đại cuối thế kỷ 19
Lerab Lingpa (1856–1926), được biết đến rộng rãi với tên Tertön Sogyal, là một trong những terton (người khai mở Phục Tạng) lớn nhất cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, đồng thời là *Đạo sư gốc của Đệ thập tam Đạt Lai Lạt Ma Thubten Gyatso*. Bài viết phân tích cuộc đời ngài, các terma chính, mối quan hệ Pháp với Dalai Lama 13, vai trò trong các sự kiện chính trị Tibet đầu thế kỷ 20, và di sản truyền lại qua Sogyal Rinpoche và Rigpa quốc tế.
Shechen — Tu viện Nyingma của Dilgo Khyentse và truyền thống Shechen Gyaltsab–Shechen Rabjam
Shechen — một trong sáu tu viện mẹ của Nyingma — là trú xứ của hai dòng tulku quan trọng: Shechen Gyaltsab và Shechen Rabjam. Từ Kham đến Bodhanath (Nepal), Shechen đã đào tạo những vị Lama vĩ đại nhất thế kỷ 20 — đặc biệt là Dilgo Khyentse Rinpoche — và hiện vẫn là trung tâm bảo tồn nghệ thuật, âm nhạc và nghi lễ Mật Tông Tây Tạng.
Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 Tenzin Gyatso — cuộc đời, giáo huấn, và di sản đối với Phật giáo thế giới
Đức Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 Tenzin Gyatso là vị Lama Tây Tạng được biết đến rộng rãi nhất thế giới hiện đại. Cuộc đời ngài — từ cậu bé nông thôn Lhamo Dondrub được tìm thấy là tulku, qua cuộc lưu đày 1959, đến khi trở thành biểu tượng hòa bình toàn cầu — là một bài học sống động về Phật pháp trong thế giới đương đại.
Dolpopa Sherab Gyaltsen — Sư tổ Jonang và học thuyết Shentong: 'tánh không khác' và sự phục hồi sau bảy thế kỷ vùi lấp
Dolpopa Sherab Gyaltsen (1292-1361) là một trong các nhà tư tưởng táo bạo nhất lịch sử Phật giáo Tây Tạng. Học thuyết Shentong ('tánh không khác') của ông từng bị các trường phái chính thống phản đối và vùi lấp trong bảy thế kỷ — nhưng đã được phong trào Rimé phục hồi và ngày nay được nhiều Lama đương đại tôn trọng như một cách hiểu sâu sắc về Phật tính và Mahāmudrā.
Jamgön Kongtrul Lodrö Thaye — Người Sáng Lập Phong Trào Rimé
Jamgön Kongtrul Lodrö Thaye (1813-1899) là một trong những đại học giả vĩ đại nhất của Phật giáo Tạng — người sáng lập phong trào Rimé (không phân biệt phái), tác giả của Năm Đại Kho Báu (Dzö Chen Nga), và là kiến trúc sư của sự phục hưng Phật giáo Tạng thế kỷ 19.
Jamyang Khyentse Wangpo — Đại Tertön Và Mặt Trời Của Phong Trào Rimé
Jamyang Khyentse Wangpo (1820-1892) là một trong các đại sư vĩ đại nhất Phật giáo Tạng thế kỷ 19 — đại tertön, người đồng sáng lập phong trào Rimé cùng Jamgön Kongtrul và Chokgyur Lingpa, và là 'Mặt Trời' của thời đại phục hưng Phật giáo Tạng.
Mipham Rinpoche — Đại sư Nyingma thế kỷ 19 và sự thắp lại ánh sáng triết học Phật giáo Tây Tạng
Jamgön Mipham Gyatso (1846–1912) là một trong những bộ óc lớn nhất của Phật giáo Tây Tạng. Tác phẩm đồ sộ của ngài — từ luận giải Trung Quán, Madhyamaka, đến Dzogchen, mỹ thuật, y học, thiên văn — đã thắp lại ánh sáng triết học Nyingma trong một thời đại mà Gelug đang chiếm ưu thế.
Mipham Rinpoche — Bậc Đại Trí Vĩ Đại Của Nyingma Thế Kỷ 19
Jamgön Mipham Gyatso (1846-1912) là một trong những đại triết gia, học giả và hành giả vĩ đại nhất của truyền thừa Nyingma — người đã hệ thống hoá toàn bộ giáo lý Nyingma, biện giải triết học Madhyamaka theo lập trường Nyingma, và đặt nền móng cho Phật giáo Tạng hiện đại.
Patrul Rinpoche — Đạo Sư Du Tăng và Lời Vàng Đạo Sư Hoàn Thiện
Patrul Rinpoche (1808–1887) là một trong những Đạo sư đặc sắc nhất của thế kỷ 19, tác giả 'Lời Vàng Đạo Sư' (Kunzang Lama'i Shelung) — kinh điển Ngöndro được tu tập rộng rãi nhất trong Nyingma đến nay. Bài viết kể về cuộc đời du tăng đặc biệt, phong cách giảng pháp gần gũi, đóng góp đối với phong trào Rimé và di sản dành cho người hiện đại.
Bốn truyền thừa chính của Phật giáo Tây Tạng
Nyingma, Kagyu, Sakya, Gelug — bốn dòng chảy lớn của Kim Cương Thừa, khác nhau ở phương tiện nhưng cùng hướng đến Phật quả. Một bài so sánh công bằng theo tinh thần Rime.