Tin thư · Đầu sách thư khố
Bài viết mới nhất
1659 bài đã được kết tập, sắp xếp theo ngày xuất bản gần nhất. Trang 22 trên 70.
Thập Nhị Nhân Duyên — Mười Hai Mắt Xích Của Vòng Luân Hồi
Thập Nhị Nhân Duyên (*Paṭicca-samuppāda* — Duyên Khởi 12 Nhân) là một trong những giáo lý phức tạp và quan trọng nhất của Phật Giáo — mô tả chính xác vòng xích nhân quả tạo ra luân hồi và khổ đau. Hiểu được 12 mắt xích này không chỉ là học thuật mà là nhìn thấy rõ cơ chế tâm lý của chính mình và tìm ra điểm để phá vỡ vòng xích đó.
Theravada — Phật Giáo Nguyên Thủy Nam Truyền và Mối Quan Hệ với Đại Thừa
Theravada (Pāli: *Theravāda* — Thượng Tọa Bộ, Trưởng Lão Bộ) là truyền thống Phật giáo cổ xưa nhất còn tồn tại đến ngày nay — được duy trì liên tục tại Sri Lanka, Myanmar, Thái Lan, Campuchia, và Lào từ thế kỷ 3 TCN. Hiểu Theravada là hiểu nền tảng của toàn bộ Phật giáo — và hiểu tại sao Kim Cương Thừa tự gọi mình là sự hoàn thiện chứ không phải phủ nhận những gì Theravada dạy.
Thích Nhất Hạnh — Thiền Sư Việt Nam và Phật Giáo Dấn Thân
Thích Nhất Hạnh (1926–2022) là một trong những bậc thầy Phật giáo có ảnh hưởng nhất thế giới thế kỷ 20 — thiền sư, nhà thơ, nhà hoạt động hòa bình, và người tạo ra khái niệm 'Phật Giáo Dấn Thân' (*Engaged Buddhism*). Từ làng quê Huế đến lưu vong tại Pháp, từ làng Hồng (*Plum Village*) đến hàng chục đất nước, giáo lý của ngài về chánh niệm (*mindfulness*), tương tức (*interbeing*), và hòa bình đã chạm đến hàng triệu người không phân biệt tín ngưỡng. Ngài là người Việt Nam đầu tiên được đề cử Giải Nobel Hòa Bình.
Thiền Quan Sinh Diệt — Thực Hành Vô Thường Trực Tiếp
Giáo lý Vô Thường (*Anicca*) không chỉ là khái niệm để hiểu mà là thực tại để trải nghiệm trực tiếp. Thiền Quan Sinh Diệt — quan sát tường tận sự phát sinh và tan biến của mọi hiện tượng trong từng khoảnh khắc — là một trong những thực hành sâu sắc nhất để chuyển lý thuyết thành trí tuệ sống động. Bài viết này hướng dẫn thực hành này từng bước cho hành giả đã có nền tảng thiền định cơ bản.
Thực Hành Buổi Tối — Hồi Hướng và Kiểm Điểm Cuối Ngày
Cách bạn kết thúc ngày ảnh hưởng sâu sắc đến chất lượng giấc ngủ, trạng thái tâm khi thức dậy, và tích lũy thực hành theo thời gian. Thực hành buổi tối trong truyền thống Kim Cương Thừa — hồi hướng công đức, kiểm điểm ngày qua, và chuẩn bị tâm cho giấc ngủ — là một trong những cách tiếp cận có ý nghĩa nhất và dễ thực hiện nhất cho người bận rộn.
Thực Hành Khi Cô Đơn — Cô Đơn Như Cửa Thiền
Cô đơn là một trong những trải nghiệm khó chịu nhất của con người hiện đại — và cũng là một trong những điều kiện lý tưởng cho thực hành Phật Giáo. Bài viết này khám phá sự khác biệt giữa cô đơn đau đớn và sự tĩnh lặng nuôi dưỡng, và cách thực hành Phật Giáo có thể chuyển hóa trải nghiệm cô đơn thành nguồn sức mạnh và hiểu biết.
Tilopa và Naropa – Hai Ngọn Nguồn Của Dòng Ca Diếp
Tilopa (988-1069) và Naropa (1016-1100) là hai Đạo sư Ấn Độ tạo thành nền tảng sống động nhất của truyền thừa Ca Diếp (Kagyu). Câu chuyện của họ — đặc biệt mười hai thử thách của Naropa — là một trong những mô tả sâu sắc nhất về con đường đệ tử-Đạo sư trong Kim Cương Thừa.
Tình Yêu Thương Vô Điều Kiện — Mettā Trong Đời Sống
Từ Ái (*Mettā*) — thường được dịch là 'tình yêu thương vô điều kiện' hay 'thiện chí' — là một trong những thực hành trọng tâm và đẹp nhất của Phật Giáo. Không giống với tình yêu lãng mạn hay tình cảm gia đình phụ thuộc vào điều kiện, Mettā là thiện chí không phân biệt đối tượng — mong muốn hạnh phúc cho tất cả chúng sinh không ngoại lệ, kể cả những người ta không thích hay không quen biết. Đây vừa là thực hành tâm linh vừa là kỹ năng có thể rèn luyện.
Trang phục Tây Tạng — Ý nghĩa biểu tượng, màu sắc và truyền thống y phục hành giả
Trong văn hóa Tây Tạng, trang phục không đơn giản là vải vóc che thân — mỗi màu sắc, kiểu dáng và vật liệu đều mang ý nghĩa triết học, biểu tượng tâm linh và dấu hiệu nhận diện truyền thừa. Bài viết khám phá y phục của tăng ni, hành giả tại gia, tulku, và các bộ lễ phục đặc biệt trong nghi lễ Kim Cương Thừa.
Trung Quán và Duy Thức — Hai Trường Phái Triết Học Nền Tảng của Phật Giáo Đại Thừa
Madhyamaka (Trung Quán — Trung Đạo Học) và Yogācāra (Du Già Hành Tông — Duy Thức Tông) là hai trường phái triết học Đại Thừa vĩ đại nhất, được sáng lập lần lượt bởi Nāgārjuna (Long Thọ) và Asaṅga-Vasubandhu (Vô Trước-Thế Thân). Hai trường phái này không chỉ là lý thuyết trừu tượng — chúng là nền tảng của mọi hệ thống thực hành Kim Cương Thừa và được sử dụng như công cụ để chỉ thẳng đến bản tánh tâm.
Tsok / Ganachakra: Lễ Tiệc Thiêng Liêng trong Kim Cương Thừa
Tsok (Tshogs – Tiệc Hội) hay Ganachakra Puja là hình thức cúng dường cộng đồng đặc biệt nhất của Kim Cương Thừa, trong đó thức ăn và đồ uống được tịnh hóa thành cam lồ và thụ hưởng cùng nhau như một hành động thiền định tập thể. Bài viết giải thích nguồn gốc, cấu trúc, triết học và thực hành Tsok.
Tư Duy Tích Cực Nhìn Từ Phật Giáo — Phân Biệt Với Lạc Quan Hão Huyền
Phong trào 'tư duy tích cực' hiện đại — với các khẩu hiệu như 'hãy nghĩ tích cực', 'manifesting', hay 'luật hấp dẫn' — có điểm gì chung và điểm gì khác biệt với quan điểm Phật Giáo? Phật Giáo không phải là truyền thống bi quan hay lạc quan — mà là tỉnh thức, tức là nhìn thực tại như nó là, bao gồm cả những điều không dễ chịu.
Tứ Pháp Ấn: Bốn Dấu Ấn Phân Biệt Phật Pháp Chân Chính
Tứ Pháp Ấn (Catuḥ-dharmoddeśa – Bốn Dấu Ấn Phật Pháp) là bốn tiêu chí cốt lõi phân biệt giáo lý Phật giáo với mọi hệ thống tư tưởng khác: vô thường, khổ, vô ngã, và Niết Bàn tịch tịnh. Hiểu Tứ Pháp Ấn là nền tảng không thể bỏ qua trước khi học Kim Cương Thừa.
Tu Tập Cùng Bệnh Mãn Tính — Đau Không Phải Kẻ Thù
Hàng triệu người trên thế giới sống với bệnh mãn tính — đau lưng kinh niên, bệnh tự miễn, ung thư, đau thần kinh, mệt mỏi mãn tính. Nhiều người trong số họ cũng là hành giả Phật Giáo đang tự hỏi: làm thế nào để tu tập khi cơ thể không hợp tác? Bài viết này không phải về cách 'chữa bệnh bằng thiền định' — mà là hướng dẫn thực tế về cách bệnh mãn tính có thể trở thành con đường tu tập đặc biệt sâu sắc.
Tu Tập Khi Làm Cha Mẹ — Nuôi Dưỡng Con và Nuôi Dưỡng Tâm
Làm cha mẹ và tu tập Phật Giáo có mâu thuẫn nhau không? Nhiều hành giả cảm thấy việc có con đã 'phá vỡ' thực hành của họ — không còn thời gian, không còn không gian yên tĩnh, không còn năng lượng. Nhưng các bậc thầy Kim Cương Thừa có quan điểm khác: làm cha mẹ là một trong những con đường tu tập sâu sắc nhất — nếu biết cách tiếp cận.
Thiết Lập Không Gian Tu Thiền Tại Nhà — Từ Thực Tế Đến Ý Nghĩa
Không có ngân sách lớn, không có không gian rộng, và không có kiến trúc sư nội thất — vẫn có thể tạo ra một góc tu thiền tại nhà có ý nghĩa và hiệu quả. Bài viết này hướng dẫn thiết lập không gian tu thiền từ những nguyên tắc thực tế và ý nghĩa tâm linh, phù hợp với hành giả cư sĩ sống trong điều kiện bình thường.
Tứ Vô Lượng Tâm — Từ, Bi, Hỷ, Xả: Nền Tảng Của Tình Yêu Phật Giáo
Tứ Vô Lượng Tâm (*Brahmavihāra* — Bốn Phạm Trú) — Từ, Bi, Hỷ, Xả — là bốn phẩm chất tâm mà Phật Giáo mô tả là nền tảng của mọi mối quan hệ lành mạnh và con đường giải thoát. Bài viết này không chỉ giới thiệu lý thuyết mà hướng dẫn cách thực hành bốn tâm này một cách cụ thể — không phải cảm giác tốt thoáng qua mà là sự chuyển hóa sâu sắc.
Tục Từ và Giáo Phạm — Khi Ngôn Ngữ Đời Thường Gặp Phật Giáo
Một trong những câu hỏi thực tế nhất của hành giả: có được thề thốt không, có thể nói những từ không thanh lịch không, và ngôn ngữ hàng ngày ảnh hưởng thế nào đến tu tập? Bài viết này xem xét giáo lý Phật Giáo về Chánh Ngữ từ góc độ thực hành — không phải quy tắc cứng nhắc mà là sự hiểu biết về tác động của lời nói đối với tâm và người khác.
Tummo Du Già: Nội Nhiệt và Con Đường Chuyển Hóa Qua Lửa Bên Trong
Tummo (gTum mo – Nội Nhiệt) là nền tảng của Sáu Yoga Naropa, kết hợp thiền định thân vi tế với hơi thở và quán tưởng ngọn lửa AH để chuyển hóa vọng tâm thành trí tuệ Đại Lạc. Bài viết giải thích hệ thống thân vi tế, cơ chế thực hành, và vì sao Milarepa ngồi thiền trong tuyết bằng tấm vải mỏng.
Tu Tập ở Tuổi Già — Phật Giáo và Giai Đoạn Cuối Cuộc Đời
Nhiều người đến với Phật Giáo khi đã lớn tuổi — hoặc đã tu tập lâu năm và đang đối mặt với những thay đổi của tuổi già. Cơ thể không còn thuận tiện như trước, trí nhớ không còn sắc bén, người thân và bạn bè ra đi. Bài viết này khám phá tại sao tuổi già — dù khó khăn — lại là giai đoạn tu tập có chiều sâu đặc biệt, và những thực hành phù hợp nhất trong giai đoạn này.
Vajra – Kim Cương Chử: Biểu tượng bất hoại của tâm giác ngộ
Vajra (Kim Cương Chử) là pháp khí và biểu tượng quan trọng nhất trong toàn bộ Kim Cương Thừa. Cây chùy kim cương này – cứng như kim cương, sáng như sấm sét – biểu thị tâm giác ngộ bất hoại không thể bị phá vỡ bởi bất kỳ thế lực nào.
Vajrakīlaya – Kim Cương Quyết: Pháp tu phẫu trừ chướng ngại trong Kim Cương Thừa
Vajrakīlaya (Kim Cương Quyết) là một trong những Bổn tôn phẫu trừ chướng ngại quan trọng nhất trong Mật điển. Thông qua biểu tượng chiếc kīla ba cạnh và ngài Kim Cương Quyết phẫn nộ, pháp tu này nhắm thẳng vào gốc rễ của vô minh và chướng ma.
Vajrayoginī — Ḍākinī Hồng và Biểu Tượng Giác Ngộ Nữ Tính
Vajrayoginī (Sanskrit: *Vajrayoginī* — Kim Cương Du Già Nữ; Tạng ngữ: *rDo rje rnal 'byor ma* — Nữ Kim Cương Du Già) là một trong những Ḍākinī quan trọng nhất trong Kim Cương Thừa — biểu hiện của tuệ giác nguyên sơ trong hình thức nữ tính. Với sắc hồng đỏ rực, dữ tợn và khiêu vũ trên tử thi của ngã chấp, Vajrayoginī là Ḍākinī của sự chuyển hóa triệt để — không còn chỗ cho ảo tưởng về tự ngã. Thực hành Vajrayoginī là trọng tâm của truyền thừa Tát Ca và lan rộng sang nhiều dòng Kagyu.
Vipassana — Thiền Minh Sát Cho Người Mới Bắt Đầu
Vipassana (Minh Sát) là một trong hai nhánh thiền định cơ bản trong Phật Giáo — bên cạnh Samatha (Chỉ Tịnh). Nếu Samatha dùng để ổn định và tập trung tâm, thì Vipassana dùng để nhìn thấy thực tại như nó là — Vô Thường, Khổ, Vô Ngã. Bài viết này giới thiệu Vipassana cho người chưa có kinh nghiệm với thiền định Phật Giáo và cung cấp các hướng dẫn thực hành ban đầu.