Tin thư · Đầu sách thư khố
Bài viết mới nhất
1659 bài đã được kết tập, sắp xếp theo ngày xuất bản gần nhất. Trang 67 trên 70.
Tịnh Quang (Clear Light) — Tâm bản nhiên trong giây phút giữa hai niệm và giữa sống chết
Tịnh Quang là tên gọi mà Mật Tông Tây Tạng dành cho khoảnh khắc tâm trở về với bản tính nguyên sơ — vốn rỗng rang, sáng suốt, và an định. Khoảnh khắc ấy hiện hữu trong giấc ngủ sâu, trong hơi thở giữa hai niệm, và đặc biệt rõ ràng tại thời điểm cận tử.
Trekchö và Tögal — Hai cánh đại bàng của Dzogchen Mật Tông
Dzogchen có hai pháp môn cốt tủy: Trekchö ('cắt đứt') và Tögal ('vượt thẳng'). Trekchö nhận ra bản tâm rỗng-sáng; Tögal khai mở các thị kiến quang minh tự nhiên. Đây là hai cánh của con đường giải thoát ngắn nhất theo truyền thống Nyingma.
Tsa, Lung, Tigle — Hệ thống thân vi tế trong Yoga Mật Tông Tây Tạng
Đằng sau các pháp môn Tummo, Phowa, Sáu Yoga Naropa, Trekchö-Tögal là một hệ thống giải phẫu tâm linh phức tạp: kinh mạch (tsa), khí lực (lung) và tinh chất (tigle). Hiểu hệ thống này là điều kiện để tiếp cận đúng đắn các pháp Mật Tông cao cấp — không phải để tự thực hành mà để nắm rõ bối cảnh và tránh nguy hiểm.
Tứ Quán Đảnh trong Mật Tông Tây Tạng — Bốn cấp độ chuyển hóa thân, khẩu, ý và bản tánh
Tứ Quán Đảnh không phải bốn nghi thức tách rời. Đó là bốn lớp chuyển hóa, mỗi lớp đưa hành giả vào một chiều sâu mới của Mật Tông. Hiểu Tứ Quán Đảnh là hiểu cấu trúc của con đường Anuttarayoga Tantra.
Tummo (gtum mo) — Yoga lửa nội: từ ấm thân đến trí tuệ tánh không-lạc
Tummo — nổi tiếng vì khả năng làm hành giả ấm trong tuyết — không phải chỉ là 'kỹ thuật giữ ấm'. Đây là pháp môn cốt tủy trong Sáu Yoga Naropa, dùng năng lượng vi tế của thân để khai mở trí tuệ tánh không-đại lạc, là cánh cửa vào Pháp Thân quang minh.
Tỳ Lô Giá Na — Đại Nhật Như Lai (Vairocana): vị Phật trung tâm của Mandala Ngũ Trí và biểu tượng pháp giới
Vairocana — Đại Nhật Như Lai — không phải một vị Phật ở phương xa, mà là tâm bản nhiên đang sáng rỡ ngay đây. Hiểu đúng về Ngài là hiểu được vì sao Mật Tông gọi tâm thức là Pháp giới và vì sao mọi mandala đều có một vị Phật ngồi giữa.
Chày Kim Cương và Chuông (Vajra & Bell — Dorje & Drilbu): Pháp khí song hành của Kim Cương Thừa
Chày kim cương trong tay phải và chuông trong tay trái — hai pháp khí không thể tách rời. Đó không phải đạo cụ nghi lễ, mà là toàn bộ giáo pháp cô đặc thành hai vật cầm: phương tiện và trí tuệ, đại bi và tánh không, vận động và tĩnh lặng.
Vajra Guru Mantra — OM AH HUM VAJRA GURU PADMA SIDDHI HUM
Vajra Guru Mantra (OM AH HUM VAJRA GURU PADMA SIDDHI HUM) là mantra tinh hoa của Padmasambhava, được Padmakara gọi là 'mantra của thời mạt pháp'. Bài viết phân tích chi tiết từng âm tiết, ý nghĩa biểu tượng, phương pháp trì niệm, lợi ích theo lời dạy của Yeshe Tsogyel, và cách hành trì cho người Việt Nam.
Vajrakīlaya Và Phurba — Bổn Tôn Phẫn Nộ Đoạn Trừ Mọi Chướng Ngại
Vajrakīlaya (Dorje Phurba) là một trong các bổn tôn phẫn nộ trung tâm của Mahāyoga Nyingma — bổn tôn của 'hành nghiệp giác ngộ' (enlightened activity), người đoạn trừ mọi chướng ngại bên trong và bên ngoài. Bài viết phân tích nguồn gốc, biểu tượng phurba, mantra, sadhana và pháp môn Vajrakīlaya trong các truyền thừa Tạng.
Vajrapani — Kim Cương Thủ Bồ Tát và Năng Lực Giác Ngộ
Vajrapani (Kim Cương Thủ) là vị Bồ Tát đại lực, một trong tam tôn Đại Thừa cùng Quán Thế Âm và Văn Thù. Bài viết phân tích nguồn gốc, các hình tướng từ ôn hoà đến phẫn nộ, mantra OM VAJRAPANI HUM, vai trò bảo hộ Mật pháp và pháp tu chuyển hoá sân hận thành trí tuệ kim cương.
Vajrayoginī — Dākinī Tối Thượng và Trí Tuệ Đại Lạc
Vajrayoginī (Kim Cương Du-già Mẫu) là dākinī tối thượng của Vajrayāna, hiện thân trí tuệ-không bất nhị trong sắc tướng nữ phẫn nộ. Bài viết phân tích nguồn gốc, các hình tướng (Naro Khachöma, Maitri Khachöma, Indra Khachöma), mantra OM OM OM SARVA BUDDHA DAKINIYE..., pháp tu trong Sakya và Kagyu, cùng ý nghĩa biểu tượng của thân đỏ rực.
Vimalamitra — Đại sư Ấn Độ mang Dzogchen vào Tây Tạng và bí mật của Vima Nyingthig
Vimalamitra là một trong ba bậc thầy được tôn xưng là 'gốc rễ' của Dzogchen tại Tây Tạng, song hành cùng Padmasambhava và Vairotsana. Cuộc đời của ngài là tấm gương về sự dung hợp giữa học giả tinh thông và hành giả chứng ngộ — một mô hình mà các thế hệ sau noi theo.
Wang, Lung, Tri — Ba bước truyền pháp Mật Tông và ý nghĩa cốt yếu của Lễ Quán Đảnh
Trong Kim Cương Thừa, một pháp môn không thể được hành trì chỉ qua đọc sách. Phải có ba bước truyền pháp đầy đủ: Wang (quán đảnh), Lung (khẩu truyền), Tri (khẩu quyết). Bài viết phân tích ý nghĩa, cấu trúc, hiệu quả và những hiểu lầm thường gặp về ba phương thức truyền pháp này — kiến thức nền tảng cho mọi hành giả nghiêm túc.
Yamāntaka — Đại Uy Đức Kim Cương, Người Chiến Thắng Tử Thần
Yamāntaka (Đại Uy Đức Kim Cương) là một trong ba bổn tôn cốt lõi của truyền thừa Gelug, hoá thân phẫn nộ của Văn Thù Bồ Tát chiến thắng Diêm Vương. Bài viết phân tích nguồn gốc, biểu tượng học chín đầu - ba mươi tư tay, mantra, vai trò trong Mật pháp tối thượng Anuttarayoga, và ý nghĩa thực hành.
Yum Chenmo / Prajñāpāramitā — Đại Mẫu Bát Nhã: Trí tuệ Mẹ của chư Phật
Trong Mật Tông Tây Tạng có một vị 'Mẹ' tối cao mà mọi vị Phật ba đời đều phải xin nương tựa: Yum Chenmo (Yum Chen Mo) — Đại Mẫu Bát Nhã Ba La Mật. Không phải là một bà mẹ trần tục, bà là **trí tuệ tánh không** đã sinh ra mọi giác ngộ. Hiểu Yum Chenmo là hiểu trái tim của Đại Thừa và Kim Cương Thừa.
Bảy Chi Cúng Dường — Cấu trúc tích phước hoàn chỉnh
Tích phước không phải làm bừa — có cấu trúc 7 bước được Phổ Hiền Bồ tát hệ thống hoá. Mỗi nghi quỹ Tantric đều bắt đầu bằng 7 chi này.
Bốn Chuyển Tâm — Nền Tảng Trước Mọi Thực Hành
Bốn Chuyển Tâm (Tib: lo dong nam zhi) là bốn quán chiếu căn bản giúp tâm chuyển hướng khỏi thế gian và hướng đến giải thoát: thân người quý hiếm, vô thường-cái chết, nghiệp báo, và khổ của luân hồi. Đây là nền tảng không thể bỏ qua trước Ngondro hay bất kỳ thực hành Kim Cương Thừa nào.
Luân hồi và tái sinh — Sáu cõi không phải địa lý
Sáu cõi luân hồi không phải các 'nơi chốn' khác — đó là 6 trạng thái tâm thức bạn đang trải qua trong đời này. Tái sinh xảy ra mỗi sát-na, không chỉ khi chết.
Nhân quả — Cơ chế chính xác hơn bạn nghĩ
Karma không phải 'số phận', không phải 'thiên ý'. Đó là quy luật vận hành cụ thể của tâm — chính xác như định luật vật lý nhưng tinh tế hơn nhiều.
Phowa — Chuyển thức lúc lâm chung
Phowa (འཕོ་བ་) là pháp tu cuối cùng cho hành giả Kim Cương Thừa — chuẩn bị tâm để 'phóng' thức ra khỏi thân lúc chết, đến cõi giác ngộ. Cần quán đảnh, cần luyện tập từ khi còn khoẻ.
Rigpa — Nhận Diện Tự-Tính Tâm trong Dzogchen
Rigpa (རིག་པ་) là trung tâm của toàn bộ Dzogchen — trạng thái nhận ra bản chất nguyên sơ, trong sáng và rỗng lặng của tâm. Không phải là thiền định thêm vào, không phải là trạng thái đặc biệt đạt được — mà là nhận ra điều đã luôn hiện diện. Khái niệm, ví dụ, thực hành, và các hiểu lầm phổ biến nhất.
Sáu Yoga của Naropa — Đường tắt Kagyu
Sáu pháp tu cao cấp được Tilopa truyền cho Naropa, sau đó đến Marpa và Milarepa. Đây là 'đường tắt thành Phật' của Kagyu — nhưng cần điều kiện rất khắt khe.
Shamatha — Thiền Chỉ: Tâm An Trụ Là Nền Tảng Mọi Thực Hành
Shamatha (śamatha, Tib: zhi gnas) — 'tâm an trụ' — là nền tảng thiền định của mọi truyền thống Phật giáo. Trước khi Mahamudra, Dzogchen hay bất kỳ yoga cao cấp nào, tâm cần có khả năng dừng lại và ổn định. Hướng dẫn thực tế từ chín giai đoạn an trụ đến định lực hoàn chỉnh.
Tâm Kinh (Bát Nhã Tâm Kinh) — 260 chữ chứa toàn bộ Đại thừa
260 chữ. 14 hàng. Một trong các kinh ngắn nhất Phật giáo. Nhưng chứa **trọn** giáo lý Bát Nhã Ba-la-mật. Mỗi câu là một bài học cả đời.