Kim Cương Thừa
Tàng Pháp
Còn gọi: Terma, terma, gter ma, Kho Báu Giáo Pháp, Pháp Tạng
Các giáo pháp được Padmasambhava và Yeshe Tsogyel ẩn giấu để được khám phá đúng thời điểm — đặc trưng cốt lõi của truyền thừa Ninh Mã.
ⓘ Content Passport
- Cấp độ:
- 🟢 Người mới có thể đọc
- Loại trang:
- Từ điển thuật ngữ
- Điều kiện:
- Đọc tự do — không yêu cầu điều kiện
- Hiệu đính:
- Hội đồng Cố vấn KimCuongThua.vn
- Cập nhật:
- 19/05/2026
Nguồn gốc & Dạng ngôn ngữ
- Sanskrit
- nidhi
- Tạng ngữ
- གཏེར་མ
- Wylie
- gter ma
- Hán Việt
- 伏藏
- Tiếng Anh
- treasure / revealed teaching
Định nghĩa đầy đủ
Tàng Pháp (Terma – gter ma) là một trong những đặc trưng cốt lõi và độc đáo nhất của truyền thừa Ninh Mã (Nyingma) – các giáo pháp được Liên Hoa Sinh (Padmasambhava), Yeshe Tsogyel, Vimalamitra và các Đạo sư khác ẩn giấu vào thế kỷ 8-9 để khám phá lại đúng thời điểm bởi các "Người Khám Phá Kho Tàng" (Tertön – gter ston). Lý do ẩn giấu: bảo tồn các giáo pháp tinh túy không bị tham nhũng hay mai một qua thời gian, và để giáo pháp được truyền lại tươi mới, phù hợp với căn cơ và hoàn cảnh của hành giả thời đại tương lai. Có ba loại terma chính: (1) Sa-terma (sa gter) – kho báu vật chất ẩn trong đất, đá, hồ, hang động dưới dạng các bản văn viết bằng "chữ Không Hành Mẫu" (mkha' 'gro brda yig) trên giấy vàng, được Tertön đào lên đúng thời; (2) Tâm-terma (dgongs gter) – kho báu được Padmasambhava đặt trực tiếp vào dòng tâm của các đệ tử kim cương qua "phong ấn dấu chỉ" (gtad rgya), khởi hiện trong tâm Tertön đời tương lai khi nhân duyên hội đủ; (3) Tịnh tướng (dag snang) – các giáo pháp nhận được trong các thị kiến thanh tịnh trực tiếp từ chư Phật và Đạo sư truyền thừa. Trong truyền thống có "Một Trăm Lẻ Tám Đại Tertön" được tiên đoán, gồm các bậc tiêu biểu như Sangye Lingpa, Ratna Lingpa, Pema Lingpa, Karma Lingpa (khai mở Tử Thư Tây Tạng – Bardo Thödol), và đặc biệt Jigme Lingpa (1730-1798) khai mở Longchen Nyingthig – terma được hành trì rộng rãi nhất hiện nay. Padmasambhava đã tiên đoán trong nhiều terma rằng: "Khi thời mạt pháp đến, giáo pháp ẩn của ta sẽ tự khởi hiện như mặt trời mọc, làm lợi ích chúng sinh có duyên." Truyền thừa Bön cũng có truyền thống terma riêng song song. (Cần Đạo sư hoặc Ban biên tập thẩm định lại các chi tiết.)
Bài viết liên quan
Xem bài viết về "Tàng Pháp" →Thuật ngữ liên quan
- Bardo
Trạng thái chuyển tiếp — giữa các trải nghiệm tâm thức. Nổi tiếng nhất là bardo …
- Dzogchen
Giáo pháp cao nhất của truyền thừa Nyingma — trực tiếp chỉ ra bản chất tâm (rigp…
- Longchen Rabjam
Đại sư Ninh Mã (1308-1364) — học giả và hành giả Đại Viên Mãn vĩ đại nhất, tác g…
- Liên Hoa Sinh
Đạo sư Ấn Độ thế kỷ 8 — người truyền Mật thừa sang Tây Tạng theo lời mời của vua…
- Yeshe Tsogyel
Nữ Đạo sư vĩ đại nhất của Tây Tạng (757-817) — phối ngẫu trí tuệ của Padmasambha…