Bổn tôn
Mahākāla
Còn gọi: Mahakala, mahakala, Đại Hắc Thiên, Gönpo, Nag po chen po
Hộ Pháp chủ chốt của tất cả truyền thừa Kim Cương Thừa — hiện thân phẫn nộ của Quán Thế Âm, bảo vệ giáo pháp và hành giả khỏi chướng ngại.
ⓘ Content Passport
- Cấp độ:
- 🟢 Người mới có thể đọc
- Loại trang:
- Từ điển thuật ngữ
- Điều kiện:
- Đọc tự do — không yêu cầu điều kiện
- Hiệu đính:
- Hội đồng Cố vấn KimCuongThua.vn
- Cập nhật:
- 19/05/2026
Nguồn gốc & Dạng ngôn ngữ
- Sanskrit
- mahākāla
- Tạng ngữ
- ནག་པོ་ཆེན་པོ
- Wylie
- nag po chen po
- Hán Việt
- 大黑天
- Tiếng Anh
- Great Black One
Định nghĩa đầy đủ
Mahākāla (Đại Hắc Thiên) là một trong những Hộ Pháp (Dharmapāla / chos skyong) chủ chốt và phổ biến nhất của tất cả các truyền thừa Kim Cương Thừa Tây Tạng. Ngài được xem là hiện thân phẫn nộ của Bồ-tát Quán Thế Âm – là Đại Bi hiện ra dưới dạng dữ dội để bảo vệ giáo pháp và những người tu hành chân chính khỏi các chướng ngại bên ngoài, bên trong và bí mật. Hình tướng đặc trưng: thân màu đen hoặc xanh đậm, một hoặc nhiều mặt với răng nanh phẫn nộ, hai hoặc sáu tay cầm các pháp khí như kartrikā (dao cong), kapāla (chén sọ), trishula (trượng ba chĩa), đeo vòng đầu lâu, đứng trên xác kẻ thù của giáo pháp, đai lưng bằng da hổ. Có nhiều dạng Mahākāla khác nhau, phổ biến nhất gồm: Mahākāla Sáu Tay (Sadbhuja Mahākāla) – Hộ Pháp chính của Cách Lỗ, gắn với Avalokiteśvara; Mahākāla Bốn Tay (Caturbhuja) – Hộ Pháp của truyền thừa Tát Ca; Mahākāla Hai Tay Bernagchen – Hộ Pháp của các Karmapa và toàn bộ truyền thừa Karma Kagyu; và Pañjaranātha Mahākāla – "Bảo Trướng Đại Hắc" gắn với tantra Hevajra của Tát Ca. Trong Bảo Trướng Tantra (Vajrapañjara-tantra), Mahākāla được mô tả là "Đại Bi của tất cả chư Phật ngưng tụ thành hình tướng phẫn nộ duy nhất, để bảo vệ giáo pháp tinh túy không bị mai một trong thời mạt pháp." Tu Mahākāla thường đi kèm với cúng dường torma hàng ngày và đòi hỏi Tam-muội-da nghiêm cẩn – nếu phá Samaya với Hộ Pháp, hậu quả được mô tả là nặng hơn các phá giới khác. (Cần Đạo sư hoặc Ban biên tập thẩm định lại các chi tiết về các dạng Mahākāla.)
Bài viết liên quan
Xem bài viết về "Mahākāla" →Thuật ngữ liên quan
- Quán Thế Âm
Bồ-tát đại bi — biểu tượng trung tâm nhất của Phật giáo Đại Thừa và Kim Cương Th…
- Kapala
Chén làm từ sọ người — pháp khí Tantric tiến cấp tượng trưng cho vô thường và sự…
- Karmapa
Đạo sư cao nhất của truyền thừa Karma Kagyu — dòng tulku (tái sinh) đầu tiên tro…
- Samaya
Lời nguyện thiêng liêng được thiết lập khi nhận quán đảnh Mật thừa — kết nối hàn…
- Yidam
Bổn tôn quán tưởng — hình tướng của Phật tính mà hành giả thiết lập mối liên kết…